Trường Kinh tế tổ chức Hội thảo chuyên đề: “Tổng quan nghiên cứu có hệ thống (SLR): Từ chiến lược tìm kiếm tài liệu đến xác định khoảng trống nghiên cứu cho luận án tiến sĩ”
Nhằm trang bị phương pháp nghiên cứu hiện đại phục vụ thực hiện luận án tiến sĩ, thúc đẩy công bố quốc tế và mở rộng cơ hội hợp tác học thuật, chiều ngày 10/11/2026, Trường Kinh tế – Đại học Công nghiệp Hà Nội (SE – HaUI) đã tổ chức thành công Hội thảo chuyên đề với chủ đề “Tổng quan nghiên cứu có hệ thống (SLR): Từ chiến lược tìm kiếm tài liệu đến xác định khoảng trống nghiên cứu cho luận án tiến sĩ”.


Toàn cảnh buổi Hội thảo chuyên đề tại Trường Kinh tế – Đại học Công nghiệp Hà Nội
Tham dự và chỉ đạo Hội thảo, về phía Trường Kinh tế – Đại học Công nghiệp Hà Nội có PGS.TS. Nguyễn Thị Hồng Nga – Hiệu trưởng Nhà trường. Cùng dự có đại diện lãnh đạo các đơn vị chuyên môn, các giảng viên, nhà khoa học và đông đảo nghiên cứu sinh thuộc các ngành đào tạo tiến sĩ của Trường Kinh tế. Về phía diễn giả khách mời có GS.TS. Tâm Nguyễn – Trường Kinh doanh Nottingham, Đại học Nottingham Trent (Vương quốc Anh). Sự kiện đã mang đến một diễn đàn học thuật chuyên sâu, hỗ trợ đắc lực cho các nghiên cứu sinh trong việc nắm vững quy trình tổng quan tài liệu và vận dụng trực tiếp vào quá trình thực hiện luận án tiến sĩ.

PGS.TS. Nguyễn Thị Hồng Nga – Hiệu trưởng Trường Kinh tế tham dự và chỉ đạo Hội thảo


GS.TS. Tâm Nguyễn – Đại học Nottingham Trent, Vương quốc Anh chia sẻ tại Hội thảo
Mở đầu chương trình, tiếp nối nền tảng từ chuỗi seminar học thuật trước đó, GS.TS. Tâm Nguyễn đã đi sâu phân tích lộ trình chuyển hóa từ một ý tưởng nghiên cứu ban đầu thành khoảng trống nghiên cứu có cơ sở thuyết phục (From a research idea to a defensible research gap). Trước bối cảnh các dòng chảy nghiên cứu trong lĩnh vực kinh tế, kinh doanh và quản lý ngày càng phức tạp, phân mảnh, phương pháp Tổng quan nghiên cứu có hệ thống (Systematic Literature Review – SLR) đóng vai trò then chốt trong việc tổng hợp tri thức một cách minh bạch, có khả năng tái lập và thúc đẩy quản trị dựa trên bằng chứng (Evidence-Based Management). Đối với nghiên cứu sinh, một bài SLR được thiết kế chặt chẽ cần hướng tới 4 mục tiêu đầu ra cốt lõi: (1) Xây dựng câu hỏi tổng quan sắc bén, đề cương thực hiện (protocol) và chiến lược tìm kiếm có thể tái lập; (2) Thiết lập hồ sơ sàng lọc minh bạch và tập hợp dữ liệu bằng chứng đã được thẩm định chất lượng; (3) Trực quan hóa bản đồ trắc lượng thư mục (bibliometric maps) kết hợp tổng hợp theo chủ đề dựa trên toàn văn; và (4) Xác định chính xác khoảng trống nghiên cứu dựa trên bằng chứng thực nghiệm để hình thành câu hỏi nghiên cứu khả thi cho luận án tiến sĩ.
Để giúp các nghiên cứu sinh lựa chọn đúng phương pháp tiếp cận phù hợp với mục tiêu của luận án, diễn giả đã phân tích và đối chiếu sự khác biệt về mục đích cũng như kết quả đầu ra của 4 thiết kế tổng quan phổ biến hiện nay:


Các nghiên cứu sinh và giảng viên tập trung theo dõi quy trình thiết kế chiến lược tìm kiếm tài liệu
Đi sâu vào quy trình kỹ thuật từ xây dựng chiến lược tìm kiếm đến sàng lọc dữ liệu, GS.TS. Tâm Nguyễn nhấn mạnh bước khởi đầu quyết định là thu hẹp một mối quan tâm rộng (chẳng hạn như lĩnh vực ESG nói chung) thành một bài toán nghiên cứu cụ thể, có thể kiểm chứng thông qua các khung phân tích tiêu chuẩn như PICOS và SPIDER. Tiếp đó, nghiên cứu sinh cần thiết lập đề cương tổng quan (Review Protocol) chặt chẽ, thiết kế chuỗi từ khóa kết hợp các toán tử Boolean (AND, OR) để truy xuất dữ liệu trên các cơ sở dữ liệu uy tín như Scopus. Quá trình sàng lọc tài liệu được thực hiện qua hai giai đoạn (sàng lọc tiêu đề/tóm tắt và sàng lọc toàn văn) theo sơ đồ chuẩn PRISMA, kết hợp các tiêu chí lựa chọn và loại trừ rõ ràng về ngôn ngữ, thời gian xuất bản và chất lượng tạp chí (ưu tiên các tạp chí thuộc danh mục CABS 3* và 4*) nhằm đảm bảo tính khách quan và độ tin cậy học thuật cao nhất.
Không chỉ dừng lại ở lý thuyết phương pháp luận, hội thảo đã dành thời lượng trọng tâm cho phiên thực hành trực tiếp (Hands-On SLR Skills). Dưới sự hướng dẫn của chuyên gia, các nghiên cứu sinh đã thực hành quy trình 6 bước chuẩn hóa thông qua các chủ đề mang tính thời sự như: Tác động của Môi trường, Xã hội và Quản trị (ESG) đến quản trị lợi nhuận (Earnings Management) và Hệ quả kinh tế, môi trường của việc công bố công nghệ số (Digital Technologies Disclosure) trong kế toán, kiểm toán. Từ việc xác định câu hỏi nghiên cứu, thiết lập bộ từ khóa, thu thập và chốt mẫu nghiên cứu đến ứng dụng phần mềm VOSviewer để phân tích trắc lượng thư mục và phân tích chủ đề (Thematic Analysis), các học viên đã trực tiếp đối chiếu kết quả thực hành với các công trình công bố quốc tế thực tế của diễn giả trên tạp chí Accounting Research Journal (2025).



Nghiên cứu sinh trình bày kết quả thực hành và trao đổi trực tiếp cùng chuyên gia tại Hội thảo
Trong phần thảo luận, không khí học thuật diễn ra hết sức sôi nổi với phần trình bày kết quả nhóm và các câu hỏi trực tiếp từ phía nghiên cứu sinh xoay quanh những vướng mắc thực tế khi triển khai tổng quan tài liệu cho đề tài luận án tiến sĩ. GS.TS. Tâm Nguyễn đã tận tình giải đáp, tư vấn cách thức tinh chỉnh câu hỏi nghiên cứu, xử lý dữ liệu phân tán và định hướng xây dựng khung lý thuyết (Conceptual Framework) đáp ứng tiêu chuẩn khắt khe của các tổng biên tập tạp chí quốc tế uy tín thuộc hệ thống ABS/Scopus.
Hội thảo chuyên đề khép lại thành công tốt đẹp, tiếp tục khẳng định sự quan tâm sát sao và cam kết đồng hành chiến lược của Trường Kinh tế – Đại học Công nghiệp Hà Nội trong công tác đào tạo trình độ tiến sĩ. Những tri thức và kỹ năng thực chiến được trang bị tại hội thảo là hành trang quan trọng giúp các nghiên cứu sinh nâng cao chất lượng luận án, gia tăng năng lực công bố quốc tế và đóng góp thiết thực vào sự phát triển học thuật của Nhà trường.
Một số hình ảnh:


Thứ Ba, 18:31 10/11/2026
Copyright © 2024 Trường Kinh tế || School of Economics